IAPRSTRONA GŁÓWNA
ENGLISHKONTAKTPRACOWNICYBADANIAPROJEKTYSPONSORZY


DR AGNIESZKA TOMAS 

agnieszka_tomas



Zainteresowania: Pogranicze rzymskie i osadnictwo cywilne w strefie rzymskiego pogranicza



Temat rozprawy doktorskiej:

"Inter Moesos et Thraces. Rzymskie i wczesnobizantyjskie osadnictwo w dorzeczu Jantry i Osam, dwóch prawobrzeżnych dopływów Dunaju", Wydział Historyczny, Uniwersytet Warszawski, 2007, promotor Prof. T. Sarnowski

Przedmiotem badań było osadnictwo na zapleczu obozu legionowego i późnoantycznego miasta Novae w rzymskiej prowincji Mezji Dolnej, w okresie od I do VI w. n.e. Teren objęty studium ma powierzchnię około 5,500 km kw. i znajduje się w połnocnej Bułgarii nad Dunajem. W starożytności, podobnie jak i dziś, jest to teren tranzytowy, położony z jednej strony pomiędzy wschodem (wtedy bliższym kulturze zhellenizowanych Traków) i zachodem (w przeszłości kontrolowanym przez Celtów), a z drugiej - między barbarzyńską, dacką północą, a śródziemnomorskim południem. Świadectwem tego podziału jest granica jaką Rzymianie wytyczyli inter Moesos et Thraces, czyli między Mezami i Trakami w roku 136 naszej ery. Co ciekawe, dziś na tym terenie przebiega granica odmian języka bułgarskiego.
Podstawą opracowania jest katalog stanowisk i znalezisk zarejestrowanych w tym regionie, a także źródła epigraficzne i wzmianki autorów antycznych. Na tej podstawie powstały mapy osadnictwa dla różnych epok, które ilustrują gęstość zaludnienia, rozwój osadnictwa i jego zmiany przez sześć stuleci obecności rzymskiej. Analiza infrastruktury (drogi, wodociągi itp.), a także życia religijnego, struktur etnicznych i społecznych oraz administracji rzymskiej dała niezwykle ciekawy obraz zaplecza obozu legionowego na ważnym odcinku limesu dolnodunajskiego. Rozprawa doktorska stała się podstawą monografii, która została opublikowana w Oksfordzie w 2016 r.



atomas_reguly Doświadczenie terenowe:
  • Tanais (Russia) - nekropola i miasto (badania IA UW): 1996, 1997, 1998

  • Bałakława (Krym, Ukraina) - rzymska świątynia Jowisza Dolicheńskiego (badania IA UW): 1996, 1997

  • Ostrie Mogili (Bulgaria) - badania powierzchniowe rzymskiego vicus w okolicy Novae: 2000

  • Reguły, gm. Michałowice (Polska) - stanowisko z epoki brązu i okresu wpływów rzymskich (badania Muzeum Starożytnego Hutnictwa Mazowieckiego): 2007

  • Novae (Bułgaria) - wykopaliska na terenie rzymskiej fortecy i późnoantycznego miasta, badnia IA UW, współprowadzący od 2008

  • Novae (Bułgaria) - badania nieinwazyjne na terenie osiedla przyobozowego i późnantycznego suburbium (prowadzący): 2012-2014

  • Tibiscum (Rumunia)-badania nieinwazyjne rzymskiego fortu i miasta (współprowadzący badania powierzchniowe): 2014-2015


Aktualne badania:

Osiedle cywilne przy rzymskim obozie legionowym w Novae (Mezja Dolna) i jego losy w okresie późnego antyku. Zobacz więcej


aneksaneks_orto

Nieinwazyjne badania okolic Tibiscum wraz z M. Piszem i C. Timoc (Zachoni Uniwersytet w Timiszoarze, Rumunia)
at_tibiscummp_tibiscum


Doświadczenie zawodowe:

  • 1.03.1999 - 1.10.2000, Ośrodek Badań Archeologicznych - Novae, Uniwersytet Warszawski, archeolog

  • 1.12.2001 - 1.12.2006, Instytut Archeologii, UW, doktorant

  • 1.12.2007 - adiunkt w Zakładzie Archeologii Prowincji Rzymskich IA UW



    Realizowane granty i projekty badawcze:

  • Główny wykonawca projektu badawczego promotorskiego MNiSW pt. Inter Moesos et Thraces. Rzymskie i wczesnobizantyjskie osadnictwo w dorzeczach Jantry i Osam, dwóch prawobrzeżnych dopływów Dunaju. Kierownik projektu: Prof dr hab. Tadeusz Sarnowski. Nr projektu H01H 040 29, 2005-2006

  • Wykonawca projektu pt. Dokumentacja umocnień obronnych rzymskiego obozu legionowego w Novae (dzisiejsza Bułgaria), Fundacja UW: 2011

  • Kierownik projektu badawczego NCN, pt. Badania struktur osadniczych przy rzymskim obozie legionowym w Novae (Mezja Dolna) przy użyciu niedestrukcyjnych metod prospekcji terenowej. Nr projektu 2011/01/D/HS3/02187: 1.12.2011-30.11.2014 . Zobacz więcej
  • Osiedle cywilne przy rzymskim obozie legionowym w Novae (Mezja Dolna) i jego losy w okresie późnego antyku. Nr projektu 2015/19/B/HS3/01790: 2016-2019. Zobacz więcej


  • Udział w projektach badawczych:

  • Główny wykonawca projektu badawczego własnego pt. Novae. Zabudowa centrum i umocnienia wschodniej strony obozu. Kierownik projektu: Prof dr hab. Tadeusz Sarnowski. Nr projektu N 109 006 31/0417 Min. Nauki i Szkolnictwa Wyższego z udziałem dwóch partnerów bułgarskich (Instytut Archeologii BAN, Muzeum Historyczne w Swisztowie): 2006-2009

  • Główny wykonawca projektu badawczego pt. Novae. Rzymski obóz i późnoantyczne miasto - kontynuacja badań. Fortyfikacje Kierownik projektu: Prof. dr hab. Tadeusz Sarnowski. Min. Nauki i Szkolnictwa Wyższego z udziałem dwóch partnerów bułgarskich (Instytut Archeologii BAN, Muzeum Historyczne w Swisztowie). Nr projektu 31-01-00-501/66 (2011/01/B/HS3/02918): 2011-2014.

    Zobacz więcej



  • Stypendia
  • Stypendium Fundacji Stefana Batorego na zebranie materiałów do przygotowania pracy magisterskiej: 1998

  • Stypendium Fundacji na Rzecz Nauki Polskiej, program KWERENDA, pt. Kwerenda muzealna i archiwalna do badań nad strukturami osadniczymi przy rzymskim obozie w Novae: 2012

  • Stypendium Fundacji z Brzezia Lanckorońskich na kwerendę biblioteczną w The Institute of Classical Studies Library, Joint Library of the Hellenic and Roman Societies, Londyn 2015



    Pozostałe:

  • Asystent redakcji czasopisma polskich mediewistów Quaestiones Medii Aevi Novae, ISSN 1427-4418: 2007-2010



    Publikacje:

    Artykuły i rozdziały w pracach zbiorczych:

    • Flasze gliniane z principia w Novae, Novensia 11, 2000, 107- 122 (z: L. Kovalevskaja, T. Sarnowski).

    • Flasze gliniane z Novae, in: Materials of the International Student Conference "Central Europe Throughout Millenia", Novensia 12, 2000, 49-67.

    • Flasze gliniane z budowli komendantury w Novae, Studia i materiały 11, 157-164.

    • Jugs from Novae. A Study on Finds from 1960-99, Novensia 14, 2003, 119-184.

    • Municipium Novensium? Report On The Field Survey At Ostrite Mogili, Veliko Turnovo District, Światowit XLVII/A, 2004 (2007), 115-128.

    • Marcus Aurelius Statianus from Lower Moesia. A Note on His Origin, Status and Business (z: T. Sarnowski), in: The Lower Danube in Antiquity (VI BC-VI AD), Sofia 2007, 231-134.

    • Inter Moesos et Thraces. A Contribution To The Studies On The Rural Hinterland Of Novae In Lower Moesia, Archeologia 58, 2007 (2009), 31-47.

    • Novae - castra legionis, 2006-2009. Preliminary report on the excavations of the University of Warsaw Archaeological Expedition (z: T. Sarnowski, L. Kovalevskaja), Archeologia (Warszawa) 59, 2008 (2010), 153-172.

    • Novae. The Roman Legionary Defences. Excavations of 2009 and 2010 (with T. Sarnowski), Światowit XLVIII, 2006-2010 (2011), 185-186.

    • Reading Gender and Social Life in Military Spaces, Światowit XLIX/A, 2009-2010 (2011), 139-152.

    • Connecting to Public Water: The Rural Landscape and Water Supply of Lower Moesia, Archaeologia Bulgarica 2011, 59-72.

    • Principia et munitiones castrorum. Headquarters Building and Legionary Defences (z: T. Sarnowski, L. Kovalevskaja), Światowit L/A, 2011 (2012), 189-194,

    • Canabae legionis I Italicae: state of research on civil settlements accompanying the legionary camp in Novae (Lower Moesia) compared to relevant Lower Danubian sites, Światowit L/A, 2011 (2012), 155-168.

    • Non-Destructive Archaeological Investigations in the Sárviz River Valley (Hungary), (z: M. Jaworski), Światowit LI/A, 2012 (2013), 171-176.

    • Non-Destructive Investigations in the Extramural Area of Novae (Lower Moesia) in 2012, Światowit LI/A, 2012 (2013), 157-161.

    • Novae 2012. Munitiones castrorum. Legionary defences (z: T. Sarnowski, L. Kovalevskaja, P. Zakrzewski), Światowit LII/A, 2012 (2013), 145-150.

    • Geofizični izsledvanija na teritorijata na kanabite na Novae (z: E. Genčeva), in: Archeologiceski Otkritija i Razkopki prez 2012 g., Sofia 2013, 250-251.

    • Extramural area [in] Novae. An archaeological Guide (T. Sarnowski ed., z: A.B. Biernacki, M. Lemke, P. Vladkova), Warszawa 2012, 77-92.

    • Pachnące miasta czy slumsy? Urządzenia sanitarne w cywilnych osiedlach przy rzymskich bazach wojskowych, in: Czystość i brud. Higiena w starożytności, W. Korpalska, W. Ślusarczyk (eds.), Bydgoszcz 2013, 139-154.

    • Izvan krepostnite steni, in: Nove (Novae). Arheologičeski patevoditel (T. Sarnowski ed., z: A.B. Biernacki, P. Vladkova, M. Lemke, E. Jordanov), Sofia-Warszawa 2014, 77-89.

    • Geofizični izsledvanija na teritorijata na kanabite na Novae (z: E. Genčeva), in: Archeologiceski Otkritija i Razkopki prez 2013 g., Sofia 2014, 318-319.

    • Roman legion and attached civilian settlement as a factor of Romanisation and landscape changes: a case of Novae (northern Bulgaria), in: Reading Landscape as A Factor in Creating Identity. International Conference, Jarosław, 22-24 June, 2012 (z: P. Wroniecki), W. Bedyński, I. Povedak (eds), Warszawa 2014, 49-61.

    • A New Dedicatory Inscription from Novae (Lower Moesia), Światowit LII/A, 2013 (2014), 79-86.

    • Non-Destructive Investigations in the Extramural Area of Novae (Lower Moesia) in 2013, Światowit LII/A, 2013 (2014), 197-206

    • Novae 2013. Legionary Defences and Headquarters Building, Światowit LII/A, 2013 (2015), 179-188 (with T. Sarnowski, L. Kovalevskaja, P. Zakrzewski, T. Dziurdzik, E. Jęczmienowski).

    • Novae - castra legionis, 2010-1012. Preliminary report on the excavations of the University of Warsaw Archaeological Expedition (with T. Sarnowski, L. Kovalevskaja, A. Tomas, R. Chowaniec, P. Zakrzewski), Archeologia 61, 2010 (2014), 75-90.

    • Non-Destructive Investigations in the Extramural Area of Novae (Lower Moesia) in 2014, Światowit LIII/A, 2014 (2016), 205-212.

    • Geofizični proučvanija i obhoždanija v okolnostite na Nove, AOR prez 2014 g., Sofia 2015, 409-410

    • Non-destructive survey in Novae (Lower Moesia), in: Limes XXII. Proceedings of the 22nd International Congress of Roman Frontier Studies Ruse, Bulgaria, September 2012, L. Vagalinski, N. Sharankov (eds.), Sofia 2015, 881-888.

    • Dionysus or Liber Pater? The Evidence of the Bacchic Cult at Novae (castra et canabae legionis ) and in its Hinterland, in: Ad fines imperii Romani. Studia Thaddaeo Sarnowski ab amicis, collegis discipulisque dedicata, A. Tomas (ed.), Warszawa, 257-275.

    • The Mithreum at Novae Revisited, in: Ad fines imperii Romani. Studia Thaddaeo Sarnowski ab amicis, collegis discipulisque dedicata, A. Tomas (ed.), Warszawa, 227-247 (with M. Lemke).

    • Female family members related to soldiers and officers of the legio I Italica. A case study [in] Colonization and Romanization in Moesia Inferior. Premises of A Contrastive Approach, L. Mihailescu-Bîrliba (ed.), Kaiserlautern 2015, 93-124.

    • Inter Moesos et Thraces. The Rural Hinterland of Novae in Lower Moesia (1st - 6th Centuries AD), Archaeopress Roman Archaeology 14, Oxford 2016.



      Recenzje:

    • Michael Doneus, Christian Gugl, Nives Doneus, Die Canabae von Carnuntum - eine Modellstudie der Erforschung römischer Lagervorstädte. Von der Luftbildprospektion zur siedlungsarchäologischen Synthese, Der Römische Limes in Österreich, Heft 47, Wien 2013 (Archeologia 61, 2010 (2014)), 111-113.



      Popularyzacja:

    • Na straży granic rzymskiego cesarstwa (Guarding the Borders of the Roman Empire), in: Blisko i daleko. Księga Jubileuszowa Instytutu Archeologii UW, Warszawa 2009, 203-207.

    • Novae, in: Wikipedia.en

    • Novae. Trochę Rzymu w północnej Bułgarii (z: T. Sarnowski), Z bliska i z daleka 1, 2011, 72-77.

    • Armia rzymska i prostytucja - mit czy rzeczywistość?, Archeo UW 1, 2013, 41-53.



      W druku:

      • Novae - castra, canabae, vicus, 2013-2015. Preliminary report on the Excavations and Prospection Surveys of the University of Warsaw Archaeological Expedition, Archeologia 64, 2013 (with T. Sarnowski, L. Kovalevskaja, P. Zakrzewski, T. Dziurdzik, E. Jęczmienowski).

      • Tracing Civilian Settlement in the Surroundings of Novae (Lower Moesia). Sources, Investigations, Results, in: Conference Proceedings of the International Colloquium Troesmis - A changing landscape. Romans and the Others in the Lower Danube Region in the first century BC - third century AD, 7-11 October 2015, Tulcea

      • Civil settlement at Novae (Moesia inferior), in: Limes XXIII. Proceedings of the 23rd International Congress of Roman Frontier Studies Ingolstadt, Germany, September 2015, C.S. Sommer, S. Matesić (eds.), 2016.

      • Where are Pre-Roman Settlements in the Later Hinterland of the Legionary Fortress of Novae in Moesia? Once More on the Roman Displacements of the Conquered Tribes, in: Bridging the Danube. International Conference Proceedings, Timisoara, 2014

      • Mitreum do rimskija legionen lager v Novae, in: AOR prez 2015 g., Sofia 2016.

      • Coarse Ware and Local Table Ware, in: Novae. The Moesian Base of the Eighth Augustan Legion, ed. T. Sarnowski

      • Pottery Related to the Amphoras, Novae. The Moesian Base of the Eighth Augustan Legion, ed. T. Sarnowski.

      • The environment, Novae. The Moesian Base of the Eighth Augustan Legion, ed. T. Sarnowski.

      • Traces of pre-Roman occupation and problem of early Roman extramural settlement [in] Novae. The Moesian Base of the Eighth Augustan Legion, ed. T. Sarnowski


      Kontakt



    • © Zakład Archeologii Prowincji Rzymskich